Jeszcze w 2026 roku mieszkańcy Łodzi mają zobaczyć płynący na powierzchni Lamus. W parku im. Jana Kilińskiego trwa ostatni etap inwestycji, która ma przywrócić fragment rzeki miejskiej przestrzeni. Projekt obejmuje jednak nie tylko odsłonięcie koryta. Powstaje tam również system naturalnego oczyszczania wód burzowych oraz rozwiązania zwiększające zdolność miasta do zatrzymywania wody.
Lamus przez dziesięciolecia pozostawał ukryty pod ziemią i płynął w ceglanym kanale. Teraz w parku im. Jana Kilińskiego widoczne jest już przyszłe koryto rzeki, a wykonawca prowadzi ostatnie prace hydrotechniczne. Dno cieku zabezpieczane jest specjalną matą bentonitową. Ma ona ograniczyć nadmierne przesiąkanie wody i umożliwić utrzymywanie jej odpowiedniego poziomu również wtedy, gdy opadów będzie mniej.
Po zakończeniu prac przy samym korycie zmieni się również jego otoczenie. Powstaną umocnione brzegi, zieleń, nowe oświetlenie, ławki oraz elementy małej architektury. Przebudowane zostaną także alejki. Szczelne nawierzchnie mają zostać zastąpione przepuszczalnymi ścieżkami, dzięki którym część wody opadowej będzie mogła pozostawać w gruncie zamiast szybko odpływać z terenu parku.
fot.: Urząd Miasta Łodzi — Odkrywanie rzeki Lamus budowa koryta rzecznego w parku Kilińskiego. W parku im. Jana Kilińskiego powstaje nowe, odkryte koryto Lamusa, którym rzeka po ponad stu latach ponownie popłynie na powierzchni. Historycznie Lamus przepływał przez ten rejon, zanim wraz z rozwojem przemysłowej Łodzi został ujęty w podziemny kanał i zniknął z miejskiego krajobrazu. Obecne prace nie polegają jednak na prostym odsłonięciu dawnego koryta, lecz na budowie współczesnego odcinka cieku, wyposażonego w rozwiązania hydrotechniczne i retencyjne. Dno ma zostać zabezpieczone matą bentonitową, a otoczenie rzeki uzupełnią umocnione brzegi, zieleń i przepuszczalne alejki pomagające zatrzymywać wodę w gruncie.
Rzeka ma także oczyszczać wodę
Jednym z najciekawszych elementów inwestycji jest system sedymentacyjno-biofiltracyjny, który powstanie w północnej części odkrytego odcinka. Jego zadaniem będzie oczyszczanie wód burzowych trafiających do Lamusa przed ich dalszym przepływem korytem.
System będą tworzyć m.in. dwa gabiony umieszczone w korycie rzeki. Zostaną wypełnione dolomitem i wapieniem, czyli materiałem skalnym pomagającym zatrzymywać związki fosforu. W kolejnym etapie woda będzie przepływała przez strefę biofiltracyjną wyposażoną w roślinność wodną, która ma wspierać dalsze procesy oczyszczania.
W praktyce oznacza to, że odkryty Lamus ma być czymś więcej niż tylko elementem krajobrazu parku. Projekt zakłada stworzenie niewielkiego miejskiego ekosystemu, który jednocześnie będzie poprawiał jakość wody i tworzył warunki sprzyjające roślinom oraz zwierzętom.
fot.: Urząd Miasta Łodzi — Odkrywanie rzeki Lamus budowa koryta rzecznego w parku Kilińskiego. Budowa odkrytego koryta Lamusa w parku im. Jana Kilińskiego. W tym miejscu rzeka zostanie wyprowadzona z podziemnego kanału i ponownie pojawi się na powierzchni.
Więcej wody zatrzymanej w mieście
Przywrócenie Lamusa ma również znaczenie dla odporności miasta na intensywne opady, susze i wysokie temperatury. Odkryty ciek zwiększy możliwości retencyjne terenu, czyli zdolność do zatrzymywania wody. Podczas gwałtownych opadów ma ograniczać jej szybki odpływ, a w okresach upałów obecność wody oraz roślinności powinna korzystnie wpływać na mikroklimat parku.
Według założeń projektu ma to również ograniczać efekt miejskiej wyspy ciepła i zwiększać odporność terenu na okresy suszy. Inwestycja łączy więc funkcję rekreacyjną z rozwiązaniami z zakresu gospodarki wodnej i adaptacji przestrzeni miejskiej do coraz bardziej ekstremalnych warunków pogodowych.
fot.: Urząd Miasta Łodzi — Odkrywanie rzeki Lamus budowa koryta rzecznego w parku Kilińskiego. Podczas prac w parku Kilińskiego odsłonięto dawną ceglaną infrastrukturę związaną z Lamusem. Rzeka płynęła przez ten teren, zanim ponad sto lat temu została ukryta pod ziemią. Obecna inwestycja przywraca fragment historycznego cieku na powierzchnię.
Rzeka wraca do krajobrazu Łodzi
Odkrywanie miejskich cieków ukrytych wcześniej pod ziemią nadal należy do stosunkowo rzadkich przedsięwzięć. Łódzki projekt łączy odtworzenie fragmentu rzeki, zagospodarowanie przestrzeni publicznej, retencję oraz naturalne metody oczyszczania wody.
Zgodnie z informacją Urzędu Miasta Łodzi prace mają zakończyć się jeszcze w tym roku. Wtedy mieszkańcy będą mogli spacerować wzdłuż Lamusa i zobaczyć rzekę, której przez ponad sto lat nie było widać w miejskim krajobrazie.
Weź udział w dyskusji!
Masz opinię, dodatkowy kontekst albo chcesz podzielić się własnym doświadczeniem? Zostaw komentarz pod artykułem.