„Microsoft kichnął, a świat nagle dostał zawału”. Przemysław Mikus z Liki Mobile Solutions o globalnej awarii usług i jej konsekwencjach

Globalna awaria usług Microsoftu zakłóciła pracę przedsiębiorstw i instytucji na całym świecie. Problemy dotknęły również polskie firmy, zmuszając je do poszukiwania alternatywnych sposobów komunikacji. Niektóre organizacje zaczynają nawet rozważać powrót do przechowywania dokumentów w tradycyjnej formie. Czy to jednorazowy kryzys, czy zapowiedź kolejnych problemów z infrastrukturą cyfrową? O skali awarii i jej konsekwencjach rozmawiamy z Przemkiem Mikusem, współzałożycielem i dyrektorem operacyjnym łódzkiej firmy technologicznej Liki Mobile Solutions oraz prezesem SoDA – Organizacji Pracodawców Usług IT.

fot.: Archiwum prywatne — Przemysław Mikus, przemawiający z mikrofonem. Zdjęcie z Polskiego Kongresu AI 2026

KNews.pl: Przemku, jakie informacje do Ciebie docierają? Jak duża jest skala problemu związanego z awarią Microsoftu?

Przemek Mikus: Skala problemu, z tego, co do mnie dociera i co wynika z pojawiających się informacji, jest rzeczywiście bardzo duża. Microsoft oficjalnie komunikuje, że na razie jest to problem związany z przeciążeniem części infrastruktury i zakłóceniami sieciowymi. Takie jest ich oficjalne stanowisko. Informują również, że problem rozpoczął się 12 listopada, czyli dzień wcześniej, i nadal trwa.

Z informacji, które mam na dzisiaj, na piątek 13 listopada, na godzinę 15.30, wynika, że awaria jest naprawdę bardzo rozległa. Podkreślam godzinę, bo sytuacja jest dynamiczna i potrafi się szybko zmieniać. Napływają zgłoszenia z ponad 70 krajów, więc mamy do czynienia z bardzo poważnym problemem. Generalnie nie działa duża część usług: Outlook, Teams, SharePoint, pojawiają się błędy związane z Copilotem i innymi narzędziami. Także sytuacja jest poważna. Microsoft oficjalnie mówi o przeciążeniu infrastruktury.

KNews.pl: Kiedy słyszę o przeciążeniu serwerów i infrastruktury, przychodzi mi do głowy atak hakerski. Czy tego rodzaju ataki nie wyglądają często właśnie w ten sposób?

Przemek Mikus: Dlatego właśnie podkreślam, że Microsoft oficjalnie informuje o przeciążeniu. Nie ma potwierdzenia, że doszło do ataku. Microsoft też nie powie od razu, w pierwszej dobie, że włamali się do niego jacyś hakerzy ze swoimi agentami opartymi na sztucznej inteligencji i przeciążyli serwery. Na razie komunikują o problemie technicznym.

Z drugiej strony jest jeszcze trochę za wcześnie, żeby wyciągać jednoznaczne wnioski. Microsoft, podobnie jak inne duże firmy, ma własne działy cyberbezpieczeństwa, które na bieżąco monitorują takie sytuacje. Ale zanim wewnętrzne systemy bezpieczeństwa wykryją i zidentyfikują problem, zanim ocenią, co się właściwie wydarzyło, zanim złapią złodzieja za rękę, o ile w ogóle jest jakiś złodziej, albo przynajmniej spróbują namierzyć, skąd przyszedł atak, jaki miał charakter, czego dotyczył i dlaczego wszystko się wysypało, zawsze trochę czasu mija.

To łapanie złodzieja zazwyczaj trwa. Trzeba najpierw ustalić, co się wydarzyło i dlaczego, zanim uda się wszystko naprawić.

KNews.pl: Przejdźmy do praktycznych konsekwencji tej awarii. Czy rzeczywiście część firm stanęła? Czy docierają do Ciebie informacje o przedsiębiorstwach, które nie mogą normalnie funkcjonować?

Przemek Mikus: Tak, część firm rzeczywiście stanęła. Nie chcę posługiwać się konkretnymi nazwami przedsiębiorstw, ale Microsoft jest w Polsce bardzo mocno rozpowszechniony, również w wielu instytucjach.

Rozmawiałem dzisiaj z przedstawicielem jednego z naszych dużych partnerów. Część usług u nich nie działa, nie działają wewnętrzne systemy, nie działa poczta. A kiedy nie działa poczta, ludzie mają poważny problem z komunikacją między sobą, zwłaszcza w tak dużych przedsiębiorstwach.

Dzisiaj nasi klienci, którzy korzystają z określonych usług i mają problemy z komunikacją, prosili nas, żebyśmy wysyłali im informacje na prywatne skrzynki pocztowe, na jakieś alternatywne adresy. Chodziło o to, żeby móc po prostu przekazać informacje i dokumenty. Mieliśmy więc problemy z komunikacją z częścią klientów.

Natomiast tam, gdzie Teams był już wcześniej zainstalowany i akurat działał, można było z niego korzystać. Na przykład z jednym z naszych dużych klientów pracowaliśmy dzisiaj na czacie zamiast przez standardowe kanały komunikacji. I to pokazuje skalę problemu.

Oczywiście ludzie sobie z tym poradzili. Szukają innych sposobów komunikacji, korzystają z tego, co akurat jest dostępne.

Nas na przykład ta awaria ominęła, bo nasze pliki i poczta działają na Google. Ale to nie oznacza, że jesteśmy całkowicie bezpieczni. Dzisiaj problem ma Microsoft, a za dwa tygodnie może go mieć Google albo jeszcze jakiś inny dostawca. To naprawdę tylko kwestia czasu.

KNews.pl: Gdzieś przeczytałem opinię, że po takich awariach do przedsiębiorstw mogą wrócić faksy. Być może brzmi to jak żart, ale czy firmy rzeczywiście zaczynają myśleć o powrocie do tradycyjnych metod przechowywania dokumentów i komunikacji?

Przemek Mikus: Nie wiem, czy faksy wrócą, ale rzeczywiście spotkałem się z taką sytuacją. Chyba tydzień czy dwa tygodnie temu, nie pamiętam już dokładnie kiedy, w jednym z przedsiębiorstw, które obsługujemy, zaczęto się całkiem poważnie zastanawiać, czy części dokumentów, które zostały zdigitalizowane i są przechowywane na serwerach, nie należałoby znowu przechowywać także w tradycyjnej formie. Po prostu schować je do szafy.

I mówię to zupełnie serio. Właściwie nawet wiem, które to przedsiębiorstwo było. Nie jest to może jedna z największych firm, ale przedsiębiorstwo niemałe. Naprawdę zaczęli to rozważać. I w sumie wcale się temu nie dziwię.

Gdyby nam na przykład na dobę przestało działać repozytorium danych, które mamy na Google, to ja mógłbym śmiało puścić ludzi do domu. Powiedzieć im, żeby wzięli sobie tego dnia wolne. Mówię zupełnie poważnie.

Oczywiście część usług nadal by działała, pozostałe systemy gdzieś tam by funkcjonowały, ale bez dostępu do podstawowych danych normalna praca byłaby bardzo utrudniona.

KNews.pl: Jak dzisiejsza awaria wpłynęła na pracę Liki i jej klientów? Czy takie wydarzenia zmieniają podejście przedsiębiorstw do cyberbezpieczeństwa i zapewnienia ciągłości działania?

Przemek Mikus: Skutki dzisiejszej awarii odczuliśmy również w Liki, choć nasza własna poczta działała bez problemów, bo korzystamy z Google. Natomiast część naszych klientów miała realne trudności z komunikacją — niedziałające Teamsy, problemy z pocztą i przekazywaniem informacji. W praktyce pomagaliśmy im utrzymać kontakt, wspólnie przechodząc na alternatywne komunikatory i inne kanały komunikacji.

To pokazuje, że nawet jeżeli podstawowe systemy biznesowe nadal działają, brak poczty czy komunikatora może poważnie utrudnić funkcjonowanie organizacji.

Zresztą właśnie dlatego coraz więcej czasu poświęcamy w Liki na wspieranie klientów w budowaniu odporności cyfrowej, przygotowaniu strategii cyberbezpieczeństwa, zapewnianiu ciągłości działania i dostosowaniu do wymogów NIS2. Dzisiejsza sytuacja bardzo konkretnie pokazuje, dlaczego to przestaje być temat na później.

KNews.pl: Wspomniałeś, że niektóre systemy powoli zaczynają wracać do działania. Kiedy Twoim zdaniem będzie wiadomo, co dokładnie się wydarzyło? I jak długo może potrwać usuwanie skutków tej awarii?

Przemek Mikus: Z informacji, które mam teraz, czyli na godzinę 15.30, wynika, że część usług rzeczywiście zaczyna wracać. Na przykład w jednej z instytucji w Łodzi, którą obsługujemy, dosłownie jakieś 40 minut temu dostałem SMS-a z informacją: „O, już nam poczta wróciła”.

To oznacza, że dział bezpieczeństwa w Microsofcie już jakoś częściowo sobie z tym poradził.

Wiesz, kiedy zadzwoniłeś i powiedziałeś, o czym mamy porozmawiać, przyszło mi do głowy takie określenie, że Microsoft kichnął, a świat nagle dostał zawału. Bo to jest właśnie taka sytuacja. Dla Microsoftu jedno kichnięcie, a konsekwencje odczuwa ogromna liczba przedsiębiorstw na całym świecie.

Nie powiem Ci teraz dokładnie, ile firm korzysta z infrastruktury Microsoftu. Pewnie da się te dane wyciągnąć z internetu, ale na ich serwerach może stać, szacuję, nawet jedna piąta infrastruktury na świecie. Wyobraź sobie teraz, że w co piątej firmie przestają działać maile. W co piątej! A przecież każda firma jest połączona z innymi przedsiębiorstwami, współpracuje z dostawcami, klientami, partnerami. Więc rzeczywista skala problemu może być dużo większa. Może nawet przekroczyć 50 procent, jeżeli uwzględnimy wszystkie te wzajemne powiązania.

Natomiast te usługi wrócą. Jestem przekonany, że zostaną przywrócone i raczej będzie się to działo szybko. W tak dużych firmach jak Microsoft, a właściwie przede wszystkim w takich firmach, działy bezpieczeństwa mają wiele kopii danych, wiele zabezpieczeń i różne możliwości odtwarzania infrastruktury.

Nie wiem, czy pamiętasz historię z Amazonem, jakoś wiosną, w trakcie wojny w Iranie czy w Zatoce Perskiej. Była taka sytuacja, że Iran, prowadząc ostrzał, zbombardował serwerownie Amazona znajdujące się w Zatoce Perskiej. To był chyba marzec, na początku konfliktu. Amazon miał tam dwie serwerownie. Kiedy zniszczona została jedna, systemy zaczęły automatycznie przenosić obciążenia na drugą, znajdującą się w innym kraju. Natomiast Irańczycy uderzyli również w tę drugą serwerownię.

I wtedy rzeczywiście przez pewien czas był poważny problem. Tylko że to był atak fizyczny. Zostały zbombardowane urządzenia, zniszczona infrastruktura. Amazon przez dłuższy czas się z tego wygrzebywał. Odtwarzanie danych i przywracanie systemów trwało około miesiąca. Tutaj, ponieważ mamy do czynienia z problemem cyfrowym, a na razie wygląda na to, że już zaczynają przywracać usługi, sądzę, że w ciągu doby, dwóch wszystko raczej wróci. Tym bardziej że mam już sygnały, że część usług zaczyna działać.

Prawdopodobnie odzyskują sprawność częściowo, system po systemie. Najczęściej właśnie w ten sposób to działa. Dlatego nie sądzę, żeby ten problem był jakoś szczególnie długotrwały. Natomiast jest coś, co mnie bardziej niepokoi. Nie wiem, na ile powinienem się tym martwić, ale jeżeli mam się pobawić we wróżkę, to przewiduję, że będziemy świadkami coraz większej liczby tego typu sytuacji. Niestety.

KNews.pl: Dziękuję za rozmowę.

fot.: Knews.pl AI