Krasnoludki ruszają do remontu w dwóch miejscach Polski. Zabawna zbieżność w Suwałkach i Nowej Soli

Trudno byłoby to zaplanować lepiej. W Nowej Soli przygotowywana jest duża metamorfoza Parku Krasnala i terenów rekreacyjnych nad Odrą, a niemal w tym samym czasie w Suwałkach ruszyło postępowanie dotyczące modernizacji Zaułka Krasnoludków przy Muzeum Marii Konopnickiej. Zbieżność jest przypadkowa, ale pokazuje coś więcej: bajkowi bohaterowie stają się częścią całkiem poważnych inwestycji w turystykę, rekreację i przestrzeń publiczną.

fot.: AideA Biuro Projektowe / UM Nowa Sól

W Nowej Soli skala przedsięwzięcia jest naprawdę duża. Park Krasnala, od lat jedna z najbardziej charakterystycznych rodzinnych atrakcji miasta, ma zostać włączony w szerszą przebudowę terenów nad Odrą. Chodzi nie tylko o odświeżenie samej przestrzeni dla dzieci, ale o stworzenie większego kompleksu rekreacyjnego, który ma przyciągać mieszkańców i turystów.

W planach są nowe place zabaw, strefy sportu, pomosty, ogrody deszczowe, miejsca wypoczynku i nowe tereny zielone. Jednym z elementów przedsięwzięcia ma być także Społeczne Ekocentrum oraz przestrzeń przeznaczona m.in. na leśne przedszkole. W innych częściach nadodrzańskiego kompleksu planowane są również inwestycje związane z mariną, Parkiem Wodny Świat oraz otoczeniem Magazynu Solnego, gdzie ma powstać tężnia.

fot.: AideA Biuro Projektowe / UM Nowa Sól

Krasnal zostaje. Ale wokół niego zmieni się niemal wszystko

W Nowej Soli nie chodzi o zwykłą modernizację placu zabaw. Miasto przygotowuje dużą przebudowę około 16 hektarów terenów nad Odrą, obejmującą pięć osobnych zadań inwestycyjnych. Wstępny koszt całego programu oszacowano na około 35,6 mln zł. Sam Park Krasnala ma pochłonąć około 16,6 mln zł, Park Krasnala II – 3,3 mln zł, teren wokół Magazynu Solnego – 4 mln zł, marina 830 tys. zł, a Park Wodny Świat około 9,4 mln zł.

Największa zmiana czeka właśnie ponad trzyhektarowy Park Krasnala przy Alei Wolności. Dotychczasowy budynek ma zostać zastąpiony nowoczesnym, energooszczędnym obiektem edukacyjno-turystycznym z salą edukacyjną, salą gier, niewielką kawiarnią i zapleczem sanitarnym. Mają się tu odbywać zajęcia łączące naukę fizyki, ekologii i przyrody z zabawą. Przebudowane zostaną także alejki, place zabaw oraz mała architektura. Co ciekawe, część nowych elementów ma nawiązywać do 40-letniej historii lokalnej produkcji figur ogrodowych, z którą Nowa Sól jest silnie kojarzona.

fot.: materiały prasowe Urząd Miasta w Nowej Soli

Powstaną również cztery tematyczne zagrody edukacyjne: gospodarska, leśna, wodna i bajkowa. W każdej mają pojawić się naturalistyczne figury zwierząt oraz krasnal pełniący rolę przewodnika. Modernizację przejdzie także minizoo – zaplanowano nowe woliery, wybiegi i budynki gospodarcze oraz zaplecze dla pracowników.

Na tym jednak inwestycja się nie kończy. W Parku Krasnala II ma powstać EKOCentrum – pasywny budynek o powierzchni około 150 m² z salą prelekcyjną, zapleczem edukacyjnym, fotowoltaiką, Społecznym Bankiem Nasion i zielonym tarasem obserwacyjnym. W sąsiedztwie zaplanowano społeczny ogród warzywno-zielarski, miniszkółkę roślin, ścieżki sensoryczne, hamaki, błotne kuchnie oraz przestrzeń dla leśnych przedszkoli.

Kolejny element to okolice zabytkowego Magazynu Solnego, gdzie ma stanąć czterometrowa tężnia solankowa z zapleczem sanitarnym, systemem nawadniania i małą architekturą. Osobno zagospodarowana zostanie marina nad Odrą, częściowo położona na obszarze Natura 2000. Plan zakłada m.in. platformę obserwacyjną, wyposażenie rekreacyjne oraz elementy, które będzie można szybko demontować w przypadku wysokiego poziomu rzeki.

fot.: materiały prasowe Urząd Miasta w Nowej Soli

Jednym z najbardziej widowiskowych fragmentów całego programu ma być Park Wodny Świat. Przy zbiorniku wodnym powstanie edukacyjny plac zabaw z urządzeniami pokazującymi działanie wody, m.in. śrubą Archimedesa i kołem wodnym. Do tego zaplanowano pomost wypoczynkowy, boisko do siatkówki plażowej, bulodrom oraz rewitalizację plaży.

Całość ma więc działać jako jeden duży Nadodrzański Park Rekreacyjny, łączący wypoczynek, edukację, przyrodę i turystykę. Pierwotnie miasto zakładało zakończenie wszystkich prac do III kwartału 2028 roku, przy czym kolejność realizacji poszczególnych części uzależniano od pozyskanego finansowania.

I dopiero po tym fragmencie przechodziłbym do Suwałk. Wtedy zbieżność z krasnoludkami działa znacznie lepiej, bo czytelnik najpierw widzi skalę projektu w Nowej Soli, a potem dostaje drugi, mniejszy, ale bardzo ciekawy przykład z Suwałk.

fot.: AideA Biuro Projektowe / UM Nowa Sól

Krasnoludki Konopnickiej też idą do przebudowy

W Suwałkach krasnoludki mają zupełnie inne źródło, ale równie mocny związek z lokalną tożsamością. Miasto jest miejscem urodzenia Marii Konopnickiej, a motyw zaczerpnięty z jej baśni „O krasnoludkach i o sierotce Marysi” od lat stanowi jeden z elementów miejscowej oferty turystycznej.

Muzeum Okręgowe ogłosiło 2 października postępowanie dotyczące modernizacji i przebudowy Zaułka Krasnoludków przy Muzeum im. Marii Konopnickiej. To kameralna przestrzeń, ale mająca duży potencjał zwłaszcza w kontekście rodzinnej turystyki i Baśniowego Szlaku funkcjonującego w mieście.

Projekt zakłada nie tylko uporządkowanie ogrodu. W dokumentacji przewidziano wykonanie małej architektury, elementów scenograficznych i rzeźbiarskich, instalacji multimedialnych i sensorycznych, a także infrastruktury technicznej. Mają pojawić się również rozwiązania wodne, instalacje elektryczne i monitoring.

fot.: mk.muzeum.suwalki.pl/zaulek-krasnoludkow

Całość ma stworzyć bardziej współczesną i atrakcyjną interpretację świata znanego z twórczości Konopnickiej. To ważne także z punktu widzenia turystyki miejskiej: zamiast pojedynczej ekspozycji powstaje atrakcja, która ma angażować odwiedzających i łączyć literaturę, edukację i zabawę.

Inwestycja wpisuje się w szerszy projekt transgraniczny realizowany w ramach programu Interreg Litwa–Polska. Suwałki współpracują w nim z Muzeum Krajoznawczym w Alytusie. Samorząd przeznaczył na wkład własny do projektu ponad 292 tys. zł. Oferty w postępowaniu dotyczącym Zaułka Krasnoludków można składać do 20 października 2026 roku, a wykonawca będzie miał sześć miesięcy na realizację prac.

W Suwałkach nie chodzi więc wyłącznie o remont muzealnego ogrodu. Miasto rozwija kolejny element produktu turystycznego opartego na jednej z najbardziej rozpoznawalnych postaci związanych z regionem.

I tak, niemal w tym samym czasie, na zachodzie Polski Nowa Sól inwestuje w Park Krasnala, a na północnym wschodzie Suwałki modernizują Zaułek Krasnoludków. W obu przypadkach za bajkową nazwą stoją bardzo konkretne przedsięwzięcia: przetargi, fundusze europejskie, milionowe nakłady i próba przyciągnięcia rodzin oraz turystów.

Krasnoludki pozostają więc krasnoludkami. Tyle że coraz częściej stoją za nimi całkiem poważne inwestycje.