Wojskowe Zakłady Lotnicze nr 1 w Łodzi podpisały 23 marca umowy wykonawcze z Lockheed Martin, które otwierają drogę do budowy w Polsce zaplecza serwisowego dla śmigłowców AH-64E Apache. To element programu offsetowego towarzyszącego zakupowi przez Polskę 96 maszyn tej klasy – jednego z największych kontraktów zbrojeniowych w historii kraju.
Jak podkreśla Kancelaria Premiera, cały pakiet offsetowy ma na celu budowę realnych kompetencji przemysłowych w Polsce, w tym zdolności serwisowych, remontowych i produkcyjnych dla kluczowych systemów uzbrojenia. W komunikacie rządowym wskazano, że decyzje w tym zakresie mają bezpośrednio wzmacniać bezpieczeństwo państwa i uniezależniać eksploatację sprzętu od zagranicznych centrów wsparcia.
Podpisane porozumienia dotyczą uruchomienia w WZL-1 kompetencji w zakresie obsługi, napraw i eksploatacji systemów sensorowych Apache. Chodzi przede wszystkim o systemy celowniczo-nawigacyjne Gen 4 TADS/PNVS oraz radary kierowania ogniem Longbow. Według informacji przekazanych po podpisaniu umów, prace mają być prowadzone w nowym zakładzie w Łodzi.
Nowe kompetencje dla WZL-1
Znaczenie tej decyzji wykracza poza sam serwis śmigłowców. W praktyce chodzi o transfer technologii, budowę specjalistycznego zaplecza i rozwój krajowych zdolności utrzymaniowych dla jednego z najważniejszych programów modernizacji polskiej armii.
Minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz mówił w Łodzi, że to moment, w którym zakłady zyskują możliwość serwisowania Apache, ale także rozwijają kompetencje przy innych typach śmigłowców używanych przez wojsko. Z kolei przedstawiciele Lockheed Martin wskazują, że ulokowanie obsługi w Polsce ma skrócić czas napraw i modernizacji oraz zwiększyć dostępność maszyn dla Sił Zbrojnych RP.
W komunikatach po podpisaniu umów podkreślano też znaczenie przemysłowe całego przedsięwzięcia. Współpraca z amerykańskim koncernem ma oznaczać nie tylko obsługę bieżącą floty, ale również tworzenie wysokospecjalistycznych miejsc pracy i włączenie polskiego zakładu w dłuższy łańcuch wsparcia eksploatacji sprzętu wojskowego.
Ciągłość decyzji i realizacja programu
Pierwsze negocjacje i uzgodnienia dotyczące programu Apache rozpoczęły się jeszcze za rządów PiS i obejmowały m.in. rozmowy międzyrządowe oraz zgodę strony amerykańskiej na sprzedaż maszyn. Sam kontrakt na 96 śmigłowców AH-64E został zawarty w sierpniu 2024 roku.
Podpisane w Łodzi umowy offsetowe są kolejnym etapem tego procesu – przejściem od decyzji zakupowej do budowy realnych kompetencji przemysłowych w kraju. Oznacza to, że projekt nie zaczyna się od zera, lecz wchodzi w fazę wdrożeniową, w której konkretne zdolności trafiają do polskich zakładów.
Offset jako element bezpieczeństwa państwa
W komunikacie rządowym podkreślono, że offset nie jest dodatkiem do kontraktu, lecz jego integralną częścią. Ma on zapewnić transfer technologii i budowę krajowych zdolności utrzymaniowych, które będą wykorzystywane przez dekady.
„To twarde decyzje w interesie Polski” – podkreślono w informacji opublikowanej przez Kancelarię Premiera, wskazując, że program Apache ma znaczenie nie tylko militarne, ale również przemysłowe i technologiczne.
Element większego programu Apache
Umowa podpisana w Łodzi jest częścią większego pakietu offsetowego związanego z kontraktem na 96 śmigłowców AH-64E Apache Guardian, zawartym przez Polskę w sierpniu 2024 roku. Wartość całego zakupu była podawana na poziomie około 10,8 mld dolarów. Według mediów branżowych i ogólnopolskich sama pierwsza umowa wykonawcza zawarta z Lockheed Martin ma być warta około 300 mln zł.
W praktyce oznacza to, że Łódź staje się jednym z kluczowych punktów na mapie krajowego przemysłu obronnego. To tutaj mają powstać zdolności do utrzymania najważniejszych systemów sensorowych Apache, a WZL-1 wraz z zapleczem w Dęblinie mają pełnić rolę przemysłowego centrum serwisowego dla tych śmigłowców.
Dla miasta i regionu to informacja ważna nie tylko z punktu widzenia obronności. Tego typu projekty zwykle oznaczają długofalowe kontrakty, specjalistyczne miejsca pracy i wejście w segment usług technicznych o wysokiej wartości dodanej. W przypadku Łodzi mowa przy tym o przedsięwzięciu związanym z jednym z największych programów zbrojeniowych realizowanych obecnie przez państwo.
Co podpisano w Łodzi
Zakres podpisanych 23 marca umów obejmuje rozpoczęcie budowy krajowych zdolności obsługowych dla sensorów i radarów Apache. To pierwszy krok. W kolejnych etapach program ma objąć także następne obszary związane z utrzymaniem śmigłowców, realizowane przy współpracy z innymi partnerami przemysłowymi.
Z perspektywy WZL-1 to wejście na wyższy poziom technologiczny i kompetencyjny. Z perspektywy wojska chodzi o skrócenie zależności od zagranicznych centrów naprawczych. A z perspektywy Łodzi — o umocnienie pozycji miasta w segmencie zaawansowanego przemysłu i usług dla obronności.
Komentarze