Łodzi przybywa zieleni. Na jej utrzymanie jest jednak prawie 5 mln zł mniej niż rok temu

Łódź tworzy nowe skwery, modernizuje parki i wprowadza zieleń na przebudowywane ulice. Samo posadzenie drzew, krzewów i bylin to jednak dopiero początek. Tymczasem w 2026 roku na bieżące utrzymanie i pielęgnację zieleni pozostającej pod opieką Zarządu Zieleni Miejskiej przeznaczono 13,95 mln zł – prawie 5 mln zł mniej niż rok wcześniej. W tym samym czasie terenów wymagających opieki przybywa.

fot.: Knews.pl — Skwer przy cmentarzu na Ogrodowej

Łódź w ostatnich latach mocno inwestuje w zieleń. Pojawia się ona przy przebudowywanych ulicach, powstają nowe skwery, odnawiane są parki, a w przestrzeniach wcześniej niemal całkowicie utwardzonych sadzone są drzewa, krzewy i byliny.

Tyle że zielona inwestycja nie kończy się w chwili posadzenia roślin. Drzewa, krzewy i rabaty pozostają w przestrzeni miasta przez kolejne lata i wymagają regularnej pielęgnacji.

Przyjrzeliśmy się więc kilku takim miejscom i zapytaliśmy Zarząd Zieleni Miejskiej, jak wygląda późniejsze utrzymanie coraz większej powierzchni miejskiej zieleni.

fot.: Knews.pl

Rabaty są, ale miejscami roślin jest coraz mniej

Przyjrzeliśmy się m.in. Parkowi Staromiejskiemu oraz Parkowi im. Henryka Sienkiewicza. Podobne problemy można zauważyć także w pasażu łączącym ul. Ogrodową z ul. Legionów oraz na placu Reymonta.

Nie chodzi o to, że całe parki są zaniedbane. W Parku Sienkiewicza znajdują się również dobrze utrzymane fragmenty zieleni. Problemem jest raczej nierówny standard. Kilkadziesiąt metrów dalej można natrafić na miejsca mocno przerzedzone, z dużymi pustymi powierzchniami między roślinami, chwastami albo uschniętymi fragmentami nasadzeń.

O stan takich miejsc zapytaliśmy Zarząd Zieleni Miejskiej.

ZZM przyznaje, że stan części rabat i nasadzeń w łódzkich parkach, na skwerach oraz w innych przestrzeniach publicznych może odbiegać od oczekiwanego przez mieszkańców poziomu estetyki i jakości utrzymania.

– W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości podejmowane są działania związane z pielęgnacją, uzupełnianiem nasadzeń oraz poprawą estetyki poszczególnych terenów. Jednocześnie ZZM kontroluje sposób prowadzenia prac pielęgnacyjnych i egzekwuje od wykonawców właściwy standard realizacji powierzonych im zadań – informuje Zarząd Zieleni Miejskiej.

fot.: Knews.pl — Pasaż Rubinsteina

ZZM: wpływa na to kilka czynników

Zarząd Zieleni Miejskiej wskazuje, że na stan zieleni wpływa kilka różnych czynników. Wśród nich wymienia zmienne warunki pogodowe, okresowe susze, intensywne użytkowanie terenów zielonych, naturalne zamieranie części roślin, ale również przypadki wandalizmu i uszkadzania roślinności.

W przypadku rabat sezonowych ich wygląd może zmieniać się także w zależności od etapu wegetacji i prowadzonych w danym momencie prac pielęgnacyjnych.

W wielu miejscach przerzedzenia na rabatach są jednak wyraźne. Zwracają na nie uwagę także mieszkańcy.

Naturalny cykl roślin nie tłumaczy każdego przypadku. Czym innym jest sezonowe przekwitanie, a czym innym duże ubytki w zaprojektowanych rabatach, zachwaszczenie czy konieczność uzupełniania nasadzeń. Szczególnie gdy dotyczą przestrzeni, w które niedawno zainwestowano publiczne pieniądze.

fot.: Knews.pl — Park Sienkiewicza

Park Staromiejski po dużej rewitalizacji

Szczególnie ciekawa jest sytuacja Parku Staromiejskiego. Park przeszedł kompleksową modernizację i został ponownie otwarty dla mieszkańców w lutym 2024 roku. W ramach inwestycji przebudowano alejki, odnowiono fontanny i rzeźby, wykonano nowe oświetlenie, altany i toalety, powstały plac zabaw, siłownia plenerowa, zielony amfiteatr i tor rolkowy. Zrekultywowano również trawniki oraz wykonano nowe rabaty i nasadzenia.

Inwestycja była częścią większego programu rewitalizacji centrum Łodzi współfinansowanego ze środków unijnych.

Sytuacja związana z utrzymaniem zieleni jest tu jednak bardziej złożona. Sam park pozostaje pod opieką Zarządu Zieleni Miejskiej, ale zieleń wykonana w ramach rewitalizacji nadal znajduje się w okresie gwarancyjnym. Inwestycję prowadził ówczesny Zarząd Inwestycji Miejskich, obecnie Miejskie Centrum Inwestycji.

Zarząd Zieleni Miejskiej informuje, że podczas wiosennych i jesiennych przeglądów przekazuje uwagi dotyczące parku. Do Miejskiego Centrum Inwestycji trafiają również bieżące zgłoszenia mieszkańców dotyczące nieprawidłowości.

ZZM wskazuje, że uwagi dotyczą m.in. nadmiernego zachwaszczenia rabat, ubytków roślin, koszenia trawników oraz konieczności uzupełnienia podłoża rabat korą.

fot.: Profil na FB "Kosmografie" K.Nykiela

Brakujące rośliny mają zostać uzupełnione do końca września

Po ostatnim przeglądzie zieleni gwarant został zobowiązany do uzupełnienia brakujących nasadzeń do końca września 2026 roku.

Gwarancja na zieleń w Parku Staromiejskim obowiązuje do 20 grudnia 2026 roku, a gwarantem jest Park-M Poland.

Istotne jest również to, kto płaci za poprawianie i odtwarzanie nasadzeń.

– Uzupełnianie i odtwarzanie zieleni w Parku Staromiejskim, w tym pielęgnacja zieleni, odbywa się obecnie w całości na koszt gwaranta – informuje ZZM.

Oznacza to, że część problemów widocznych obecnie w parku jest również dostrzegana przez miejskie służby, a brakujące nasadzenia mają zostać uzupełnione w ramach gwarancji. Miasto nie ponosi obecnie kosztów tych prac.

Przypadek Parku Staromiejskiego pokazuje jednocześnie, jak wygląda podział odpowiedzialności po zakończeniu dużej inwestycji. Jedna jednostka zajmuje się bieżącym utrzymaniem terenu, kwestie związane z inwestycją prowadzi Miejskie Centrum Inwestycji, a za prace objęte gwarancją odpowiada wykonawca.

fot.: Knews.pl — Park Staromiejski

Ponad 44 hektary więcej do utrzymania

Problem utrzymania zieleni staje się coraz istotniejszy wraz z każdym kolejnym parkiem, skwerem czy nową rabatą.

Zapytaliśmy ZZM, jak w ostatnich latach zmieniła się powierzchnia terenów pozostających pod jego opieką.

Od 2023 do 2026 roku zwiększyła się ona o 44,4237 ha, czyli ponad 444 tys. mkw.

W tym samym okresie mocno zmieniały się środki przeznaczane na bieżące utrzymanie i pielęgnację zieleni:

Najbardziej zwraca uwagę ostatni rok. W 2026 roku na utrzymanie zieleni przeznaczono 4 996 662 zł mniej niż w 2025 roku. To spadek o 26,4 proc.

To dużo. Zwłaszcza że jednocześnie powierzchnia terenów pozostających pod opieką ZZM jest większa niż kilka lat wcześniej.

Nie oznacza to automatycznie, że mniejsze środki odpowiadają za stan konkretnych rabat. ZZM wskazuje również na pogodę, dostępność wykonawców, intensywne użytkowanie terenów czy akty wandalizmu. Zarząd przyznaje jednak, że pieniądze mają wpływ na zakres możliwych do wykonania prac.

– Budżet jest oczywiście jednym z elementów wpływających na zakres prac, ale sam wzrost nakładów nie rozwiązuje wszystkich problemów. Równie ważna jest dostępność wykonawców oraz dostosowanie pielęgnacji do coraz trudniejszych warunków pogodowych – informuje ZZM.

fot.: Knews.pl — Park Sienkiewicza

16 firm zajmuje się utrzymaniem zieleni

Utrzymaniem miejskiej zieleni zajmuje się obecnie 16 zewnętrznych firm. Łączna wartość zawartych z nimi umów na lata 2025–2027 wynosi ponad 16,1 mln zł.

ZZM kontroluje realizację tych prac i może nakładać kary za niewłaściwe wykonanie obowiązków. W latach 2025–2026 naliczono łącznie 16 takich kar na kwotę 70,5 tys. zł. Zarząd nie podał, ilu wykonawców zostało nimi objętych.

– Zależy nam przede wszystkim na tym, aby wykonawca nie tylko realizował prace zgodnie z harmonogramem, ale przede wszystkim utrzymywał zieleń w standardzie określonym w umowie. Dlatego w przypadku stwierdzenia uchybień oczekujemy ich niezwłocznego usunięcia, a jeśli sytuacja tego wymaga – wyciągamy również konsekwencje finansowe – wyjaśnia ZZM.

fot.: Knews.pl — ulica Ogrodowa. W wielu miejsach zielen utrzymana jest w bardzo dobrym stanie. Problem dotyczy głównie parków.

Kto projektuje, a kto później musi to utrzymać?

Ciekawie wygląda również podział odpowiedzialności za nowe inwestycje. Zapytaliśmy, czy Zarząd Zieleni Miejskiej opiniuje projekty nowych parków, skwerów i nasadzeń przygotowywane przez inne miejskie jednostki, szczególnie pod kątem późniejszych kosztów i możliwości ich utrzymania.

Okazuje się, że co do zasady nie.

– ZZM co do zasady nie opiniuje projektów nowych parków, skwerów i nasadzeń przygotowywanych przez inne miejskie jednostki, w szczególności pod kątem późniejszych kosztów i możliwości ich utrzymania – poinformowano KNews.

Za przygotowanie i realizację takich inwestycji odpowiada właściwa jednostka, w szczególności Miejskie Centrum Inwestycji, natomiast opiniowaniem zajmuje się Wydział Kształtowania Środowiska.

Oznacza to, że jednostka, która później zajmuje się utrzymaniem wielu terenów zielonych, nie jest co do zasady jednostką oceniającą wcześniej projekt pod kątem przyszłych kosztów jego pielęgnacji.

W przypadku inwestycji realizowanych bezpośrednio przez ZZM sytuacja wygląda inaczej. Zarząd deklaruje, że analizuje nie tylko koszt wykonania nasadzeń, ale również ich późniejsze utrzymanie, dobór gatunków, odporność roślin na warunki miejskie, zapotrzebowanie na wodę i konieczny zakres pielęgnacji.

fot.: Profil na FB "Kosmografie" K.Nykiela

Zielone miasto trzeba utrzymać

Każdy nowy park, skwer czy rabata oznacza nie tylko koszt inwestycji, ale również wydatki przez kolejne lata. Rośliny trzeba podlewać, odchwaszczać, przycinać, a część z nich z czasem wymieniać i uzupełniać.

I właśnie dlatego dane z ostatnich czterech lat są istotne. Powierzchnia zieleni pozostającej pod opieką ZZM zwiększyła się o ponad 44 ha, a w 2026 roku na jej bieżące utrzymanie i pielęgnację przeznaczono prawie 5 mln zł mniej niż rok wcześniej.

Park Staromiejski pokazuje nieco inną stronę tego problemu. Tam część brakujących nasadzeń zostanie jeszcze uzupełniona w ramach gwarancji, bez obciążania miejskiego budżetu. Gwarancja skończy się jednak 20 grudnia 2026 roku.

Dla mieszkańca podział odpowiedzialności pomiędzy miejskimi jednostkami i wykonawcami ma drugorzędne znaczenie. Mieszkaniec widzi park, skwer albo rabatę. I oczekuje, że będzie zadbana.