GDDKiA odpiera zarzuty o zablokowanie budowy S12 i S74. Dlaczego 16 kilometrów dróg wymaga nowych decyzji?

Budowa dwóch ważnych dróg ekspresowych w województwie łódzkim wywołała kontrowersje. Choć dla większości planowanych tras wydano już ostateczną decyzję środowiskową, część inwestycji musi ponownie przejść procedury administracyjne. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad wyjaśnia, skąd wzięły się problemy i dlaczego zdecydowano się podzielić przedsięwzięcie.

Ponad 85 kilometrów nowych tras. Większość ma decyzję środowiskową

Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad odniosła się do pojawiających się w przestrzeni publicznej informacji o rzekomym zablokowaniu budowy dróg ekspresowych S12 i S74 w województwie łódzkim. W komunikacie z 14 października 2026 roku zapewniła, że przygotowania do inwestycji są kontynuowane, a wyłączenie części odcinków z decyzji środowiskowej nie oznacza rezygnacji z ich realizacji.

Planowane przedsięwzięcie obejmuje łącznie ponad 85 kilometrów dróg ekspresowych. S12 ma powstać na odcinku 61,2 km, od Piotrkowa Trybunalskiego do granicy województw łódzkiego i mazowieckiego. Z kolei S74, o długości 24,2 km, połączy rejon węzła Kozenin z granicą województwa świętokrzyskiego.

28 sierpnia 2026 roku Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska wydał ostateczną decyzję środowiskową dla 70,1 km planowanych dróg. Obejmuje ona dwa odcinki S12: Piotrków Trybunalski – Kozenin (34,2 km) oraz Januszewice – granica województwa mazowieckiego (18 km). W przypadku S74 rozstrzygnięcie dotyczy 17,9 km od węzła Paradyż do granicy województwa świętokrzyskiego.

To istotny etap przygotowań, ponieważ umożliwia kontynuowanie prac projektowych oraz badań geologicznych. Nie oznacza jednak rozpoczęcia właściwych robót budowlanych.

Dlaczego wyłączono prawie 16 kilometrów?

Najwięcej wątpliwości wzbudziło wyłączenie z decyzji środowiskowej dwóch fragmentów S12 i S74 w rejonie Kozenina i Sulejowa. Łączna długość tych odcinków wynosi niespełna 16 kilometrów.

Jak wyjaśnia GDDKiA, zasadniczym problemem okazał się przebieg jednego z najważniejszych korytarzy migracji dzikich zwierząt. W rejonie planowanego węzła Kozenin zidentyfikowano szczególnie wrażliwy obszar, w którym możliwości przemieszczania się zwierząt ogranicza istniejąca zabudowa.

Aby spełnić wymagania środowiskowe, konieczne stało się przesunięcie węzła Kozenin oraz zmodyfikowanie przebiegu powiązanych z nim odcinków dróg. Zaprojektowano również dodatkowe zabezpieczenia, między innymi wały ziemne i oświetlenie ograniczające oddziaływanie inwestycji na pobliskie przejście dla dużych zwierząt.

Zmiana lokalizacji węzła oznaczała jednak objęcie projektem nieruchomości, które nie były uwzględnione w dotychczasowym postępowaniu środowiskowym. Na etapie rozpatrywania odwołań nie można było rozszerzyć procedury o nowe działki i nowych uczestników postępowania.

GDDKiA stanęła więc przed wyborem: skierować do ponownego rozpatrzenia cały projekt obejmujący około 86 kilometrów dróg albo wyłączyć z niego fragmenty wymagające zmian.

Wybrano drugie rozwiązanie. Dzięki temu dla większości trasy udało się zakończyć wieloletnie postępowanie administracyjne, natomiast dla pozostałych odcinków konieczne będzie przeprowadzenie odrębnej procedury środowiskowej.

Składowisko odpadów nie było przyczyną decyzji

W dyskusji o przyszłości S12 i S74 pojawił się również problem zamkniętego składowiska odpadów komunalnych w rejonie Sławna Kolonii. Jeden z analizowanych wariantów drogi kolidował z tym terenem.

Według GDDKiA przeprowadzenie trasy przez obszar składowiska było technicznie możliwe. Rozważano między innymi budowę estakady, która pozwoliłaby ominąć problematyczny teren bez konieczności bezpośredniej ingerencji w składowisko.

Takie rozwiązanie oznaczałoby jednak dodatkowe koszty, a także obowiązki związane z przejęciem i utrzymaniem nieruchomości.

Zmiany w lokalizacji węzła Kozenin umożliwiły ponowne przeanalizowanie przebiegu drogi również w sąsiedztwie składowiska, które znajduje się w trakcie rekultywacji.

Dyrekcja podkreśla, że to nie składowisko było powodem wyłączenia części inwestycji z decyzji środowiskowej. Decydujące okazały się wymagania dotyczące ochrony korytarzy migracyjnych zwierząt oraz konieczność przesunięcia planowanego węzła drogowego.

Inwestycja przygotowywana od 16 lat

Historia przygotowań do budowy S12 i S74 sięga 2010 roku. Od tego czasu inwestycja przechodziła kolejne etapy analiz, konsultacji społecznych i postępowań administracyjnych.

Pierwsza decyzja środowiskowa została wydana w lutym 2016 roku. Po wniesieniu odwołań Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska stwierdził jednak błędy w rozstrzygnięciu i jeszcze w tym samym roku uchylił je w całości, kierując sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Kolejną decyzję wydano w 2019 roku. Również ona została zaskarżona, co zapoczątkowało wieloletnie postępowanie odwoławcze. W jego trakcie GDDKiA musiała uzupełnić dokumentację środowiskową oraz zaktualizować studium techniczno-ekonomiczno-środowiskowe.

Ostateczna decyzja z sierpnia 2026 roku zakończyła ten etap procedury dla zasadniczej części inwestycji. Pozostałe fragmenty wymagają osobnego rozstrzygnięcia.

Czy kierowcy będą mogli korzystać z dróg przed ukończeniem całej inwestycji?

GDDKiA wskazuje, że wyłączenie fragmentów w rejonie Kozenina nie pozbawia pozostałych odcinków funkcjonalności komunikacyjnej. Przy wyznaczaniu zakresu decyzji uwzględniono możliwość połączenia planowanych tras z istniejącą siecią dróg, w tym drogą krajową nr 12.

Oznacza to, że poszczególne fragmenty S12 i S74 mogą być oddawane do ruchu stopniowo, bez konieczności oczekiwania na zakończenie wszystkich procedur administracyjnych dotyczących pozostałych odcinków.

Takie rozwiązanie pozwoliłoby wcześniej odciążyć istniejące drogi krajowe, przede wszystkim na kierunkach obsługujących ruch pomiędzy Piotrkowem Trybunalskim, Sulejowem i Opocznem.

Nie oznacza to jednak, że znane są już daty udostępnienia poszczególnych odcinków kierowcom. W październikowym komunikacie GDDKiA nie przedstawiła nowego, szczegółowego harmonogramu ich realizacji.

S12 połączy centralną Polskę ze wschodnią granicą

Planowana S12 będzie jednym z najważniejszych połączeń drogowych pomiędzy centralną a wschodnią Polską. Docelowo rozpocznie się na węźle Łódź Południe, gdzie połączy się z autostradą A1 i drogą ekspresową S8, a następnie pobiegnie w kierunku Piotrkowa Trybunalskiego, Radomia, Lublina i przejścia granicznego w Dorohusku.

Osobnym przedsięwzięciem jest przygotowywane przedłużenie S12 od węzła Łódź Południe do rejonu Kozenina. Według harmonogramu przedstawionego przez GDDKiA pod koniec 2025 roku podpisanie umów z wykonawcami tego odcinka przewidywano na początek 2030 roku, a zakończenie inwestycji na 2035 rok.

Z kolei S74 ma zapewnić połączenie regionu łódzkiego z województwem świętokrzyskim i poprawić dostępność komunikacyjną Kielc oraz kolejnych obszarów południowo-wschodniej Polski.

Prace nad S12 trwają także poza województwem łódzkim. Odcinek od granicy województw łódzkiego i mazowieckiego do Wieniawy znajduje się w realizacji, a zakończenie robót przewidywane jest w 2028 roku. Kolejny fragment, prowadzący do Radomia, jest na etapie przetargu. Budowane są również odcinki pomiędzy Piaskami, Chełmem i Dorohuskiem.

Najważniejsze pytanie pozostaje bez odpowiedzi

Październikowe stanowisko GDDKiA potwierdza, że inwestycja nie została formalnie zablokowana, a procedury dla ponad 70 kilometrów nowych dróg mogą być kontynuowane. Jednocześnie niemal 16 kilometrów trasy, w tym fragmenty w rejonie kluczowego węzła Kozenin, pozostaje bez ostatecznej decyzji środowiskowej.

To oznacza, że choć uniknięto ponownego rozpatrywania dokumentacji dla całego przedsięwzięcia, niepewność co do terminów realizacji wyłączonych odcinków nadal istnieje.

GDDKiA nie wskazała, kiedy zakończy się odrębna procedura środowiskowa ani czy wpłynie ona na termin udostępnienia kierowcom kompletnego połączenia S12 i S74.